Dải đất bãi bồi ngoài đê hữu sông Lạch Tray tại Hải Phòng được quy hoạch công viên cây xanh nhưng các doanh nghiệp sử dụng làm bến bãi…

Khu đất đất bãi bồi ngoài đê hữu Lạch Tray (quận Dương Kinh, Hải Phòng) được quy hoạch là đất công viên cây xanh nhưng từ nhiều năm nay đã trở thành bến bãi nhà xưởng của 7 doanh nghiệp. Tình trạng sử dụng đất tại khu vực này có dấu hiệu vi phạm về quản lý, sử dụng đất, làm ảnh hưởng tới hành lang thoát lũ và an toàn tuyến đê cửa biển.

ĐẤT THUỶ SẢN BIẾN THÀNH BẾN BÃI VẬT LIỆU, TRẠM TRỘN BÊ TÔNG

Dải đất bãi bồi ven sông nằm ngoài đê hữu sông Lạch Tray (trên địa bàn 2 phường Anh Dũng, Tân Thành, quận Dương Kinh) vốn là đất nuôi trồng thuỷ sản nằm trong hành lang thoát lũ, hành lang bảo vệ đê sông Lạch Tray.

Khu vực này cũng được quy hoạch làm hành lang cây xanh ngoài đê và mặt nước sông để chứa lũ, chỉnh trang đô thị. Tuy nhiên, từ nhiều năm nay, khu vực này đã trở thành nơi tập kết vật liệu xây dựng, bến thuỷ nội địa (bến tạm), trạm trộn bê tông, kho chứa phế liệu của gần chục doanh nghiệp.

Theo hồ sơ quản lý đất tại phường Anh Dũng, Công ty TNHH xây dựng và vận tải Hoàng Trường được thuê hơn 18.000m2 đất ngoài đê trên địa bàn 2 phường Anh Dũng, Tân Thành (phường Anh Dũng hơn 12.400m2, phường Tân Thành gần 6.000m2) để làm bãi kinh doanh vật liệu xây dựng, xây dựng bến thuỷ nội địa.

Qua kiểm tra thực tế, UBND phường Anh Dũng xác định ngoài diện tích đất được thuê trên,TNHH xây dựng và vận tải Hoàng Trường đang quản lý, sử dụng hơn 54.500 m2 đất ngoài đê trên địa bàn phường.

Trên diện tích tăng thêm ngoài diện tích được cho thuê, doanh nghiệp này đã cho Công ty cổ phần thương binh Trường Sơn sử dụng 5.000m2 đất dưới hình thức liên doanh liên kết, cho Công ty cổ phần xây dựng thương mại và dịch vụ vận tải Đăng Khoa sử dụng hơn 9.000 m2 (không có giấy tờ ràng buộc quyền lợi, trách nhiệm giữa các bên).

Trên phần diện tích còn lại (bao gồm cả phần diện tích được thuê và diện tích tự quản lý, sử dụng), TNHH xây dựng và vận tải Hoàng Trường đã xây dựng tới 3 trạm trộn bê tông cùng hệ thống nhà xưởng có diện tích hơn 800m2.

Tại dải đất bãi bồi ngoài đê này, từ năm 2010, UBND phường Anh Dũng cho Công ty cổ phần đầu tư SCV Việt Nam thuê hơn 5.700 m2 với thời hạn 5 năm để làm bãi tập kết vật liệu xây dựng. Hết thời hạn thuê đất, doanh nghiệp này không những không trả lại đất thuê mà còn cho lắp đặt hệ thống 3 trạm trộn bê tông trái phép trên khu đất bãi sông ngoài đê để sản xuất, kinh doanh bê tông thương phẩm, vật liệu xây dựng.

Tương tự, năm 2011, UBND phường Anh Dũng cho Công ty Hiếu Ngân thuê hơn 15.700m2 đất bãi bồi ven sông để làm bãi vật liệu xây dựng với thời hạn 5 năm. Đến nay, mặc dù đã quá thời hạn thuê đất gần chục năm, doanh nghiệp này vẫn chưa trả lại đất và đang sử dụng để kinh doanh bến thuỷ nội địa, bãi tập kết vật liệu xây dựng.

UBND phường Anh Dũng xác định, khu vực bãi bồi ven sông Lạch Tray còn có Công ty TNHH Đức Chính – Sơn Tùng, Công ty TNHH Vĩnh Quân, Công ty TNHH Phú Hưng đang sử dụng hơn 15.700 m2 đất để làm bến thuỷ nội địa, bãi tập kết vật liệu xây dựng. Công ty TNHH Cao Tường sử dụng hơn 5.700 m2 đất bãi ven sông làm bãi tập kết vật liệu xây dựng.

Theo xác định từ cơ quan chức năng, khu vực bãi bồi ngoài đê hữu cửa sông Lạch Tray có diện tích khoảng hơn 23ha. Tuy nhiên, tài liệu lưu trữ tại UBND phường Anh Dũng, các doanh nghiệp chỉ có hợp đồng cho thuê đất với tổng diện tích hơn 6,1ha. Diện tích đất bãi bồi ven sông, đất bảo vệ hành lang đê còn lại được các doanh nghiệp tự quản lý, tự sử dụng.

YÊU CẦU THU HỒI ĐỂ QUẢN LÝ NHƯNG LẠI RƠI VÀO LÃNG QUÊN

Lãnh đạo UBND phường Anh Dũng cho rằng, đê hữu sông Lạch Tray đoạn qua địa bàn quận Dương Kinh được xác định là đê cửa sông, có hành lang bảo vệ từ chân đê ra ngoài phía sông là 5m. Đây là khu vực nghiêm cấm các hoạt động san lấp, xây dựng, để vật liệu làm ảnh hưởng đến thân đê.

Thế nhưng trên thực tế, khu vực bảo vệ chân đê đã được san lấp làm đường giao thông nội bộ. Từ nhiều năm nay, xe chở vật liệu, chở bê tông từ những doanh nghiệp quần đi đảo lại trên mặt đê sông Lạch Tray làm ảnh hưởng đến hành lang thoát lũ, an toàn về đê điều.

Hoạt động cho thuê đất của cấp có thẩm quyền đối với các doanh nghiệp đang sử dụng đất tại khu vực này cũng có nhiều điều đáng nói. Năm 1993, UBND huyện Kiến Thuỵ (nay là UBND quận Dương Kinh) có quyết định giao hơn 4.400 m2 đất bãi bồi ven sông cho Hợp tác xã 5-4 sử dụng vào mục đích nhà kho, bãi để vật liệu xây dựng. Sau khi đượcsở Tài nguyên & Môi trường (nay là sở Nông nghiệp và Môi trường) ký hợp đồng cho thuê đất, Hợp tác xã 5-4 đã chuyển nhượng lại quyền thuê đất Công ty TNHH Phú Hưng sử dụng làm bến thuỷ nội địa, bãi tập kết vật liệu xây dựng.

Các công ty Hiếu Ngân, Công ty cổ phần đầu tư SCV Việt Nam lại được UBND phường Anh Dũng cho thuê đất với thời hạn cho thuê 5 năm (đã hết hạn từ các năm 2015 và 2016). Trong khi đó, các doanh nghiệp còn lại như Công ty TNHH xây dựng và vận tải Hoàng Trường, Công ty TNHH Cao Tường (doanh nghiệp nhận chuyển nhượng quyền thuê đất) lại được thành phố Hải Phòng cho thuê với thời hạn thuê đất từ 17 năm đến 29 năm để làm bãi vật liệu xây dựng, bến thuỷ nội địa.

Trong số 7 doanh nghiệp được thuê đất bãi bồi ngoài đê hữu sông Lạch Tray, có 4 doanh nghiệp (Công ty TNHH Phú Hưng, Công ty TNHH Vĩnh Quân, Công ty TNHH xây dựng và vận tải Hoàng Trường và Công ty TNHH Đức Chính – Sơn Tùng) ngoài việc được thuê đất làm bãi trung chuyển, tập kết vật liệu xây dựng còn được cấp phép hoạt động bến thuỷ nội địa. Tuy nhiên, các giấy phép hoạt động bến thuỷ nội địa của cả 4 doanh nghiệp này cũng đã hết hạn từ cuối năm 2024.

Theo xác định của cơ quan chức năng, việc thực hiện nghĩa vụ tài chính đối với các doanh nghiệp này cũng “có vấn đề”. Đơn cử, Công ty TNHH xây dựng và vận tải Hoàng Trường vẫn có nợ hơn 800.000.000 đồng đối với phần diện tích đất được cho thuê.

Năm 2023, trước việc các Công ty Hiếu Ngân, Công ty cổ phần đầu tư SCV Việt Nam đã hết thời hạn thuê đất nhưng vẫn tiến hành lắp đặt các trạm trộn bê tông có dấu hiệu vi phạm quản lý đất đai, UBND quận Dương Kinh đã có thông báo yêu cầu các doanh nghiệp phải bàn giao diện tích đất đang quản lý, sử dụng cho chính quyền địa phương. Tuy nhiên, đến nay, các đơn vị vẫn đang quản lý, khai thác diện tích đã hết hạn thuê đất làm bãi tập kết vật liệu xây dựng, trạm trộn bê tông để thu lợi.

Trước việc loạt doanh nghiệp đang hoạt động, sản xuất kinh doanh trên hành lang thoát lũ, hành lang bảo vệ đê cửa sông Lạch Tray có dấu hiệu vi phạm pháp luật đất đai, đê điều, UBND quận Dương Kinh đề xuất UBND TP. Hải Phòng giao sở Nông nghiệp và Môi trường, sở Xây dựng kiểm tra cụ thể từng trường hợp, xác định rõ các vi phạm, đưa việc quản lý, sử dụng đất bãi bồi ven sông đã được quy hoạch vào quản lý, sử dụng theo đúng quy định.